[Jaarprogramma] [Componisten] [Muziek] [terug] De Russen komen! Schola Davidica zingt een Russische vesper op zondag 22 januari 2012 Tijdens de koude oorlog kon men elkaar bang maken met de uitroep die boven dit stukje staat, maar sinds jaren is het juist een oproep om in januari naar de Janskerk te komen: dan zingt de Schola Davidica een 'Russische vesper', een dienst losjes gebaseerd op de Choral Evensongs die elke maand worden gevierd, maar in januari volledig gevuld met Russische en op Russisch Orthodoxe stijl georiënteerde muziek. Hoe komt het toch dat deze muziek elk jaar zoveel mensen trekt dat de hele Janskerk mudvol zit? Het koor zingt in een taal die weinigen verstaan en de melodieën zijn hier vaak onbekend. Misschien is het wel omdat je, als je niets verstaat, meer aangesproken wordt op het gevoelsdeel van je menszijn. Je voelt als luisteraar en als zanger dat het gaat om zaken met eeuwigheidswaarde. Met deze klanken en woorden worden hele diepe snaren geraakt van onze ziel. Tegelijk worden we opgetild naar de hemel en ontvouwen zich visioenen van engelen en mensen die eeuwig God loven. De eeuwenoude Russische koorcultuur die gefundeerd was in de liturgie van de Orthodoxe Kerk, kreeg in 1917 een geduchte slag toen het atheïstische bewind van de communisten aan de macht kwam. Pavel Chesnokov, een van de grootste kerkmusici in die tijd, had er direct mee te maken. Van de 500 koorwerken die hij schreef waren er 400 voor de kerk en liturgie. Daardoor bleef hij, ondanks dat hij het verbod om nog kerkmuziek uit te voeren keurig uitvoerde, toch altijd een verdacht persoon. In 1930 schreef hij een uitgebreid boek over koordirectie, maar publicatie werd tien jaar lang tegen gehouden. Toen in 1940 een kleine illegale oplage verscheen, was het in een paar uur uitverkocht. Chesnokov wilde de grote sacrale koortraditie van zijn land bewaren voor vernietiging. Hij wist dat zijn boek niet in grote oplage in Rusland zou kunnen verschijnen, maar hoopte dat een Engelse versie in Amerika uitgegeven kon worden. Tijdens zijn leven is dat niet gebeurd, maar vorig jaar is zijn boek voor het eerst in het Engels vertaald en gedrukt. Van Pavel Chesnokov zingt de Schola Davidica het koorgebed en twee psalmen. Daarnaast delen uit de Vespers op. 37 van Sergej Rachmaninov, een cherubijnenzang van Mikhail Glinka en het Onze Vader van Alfred Schnittke. Vanzelfsprekend wordt alles a capella gezongen: 'Alleen de menselijke stem is geschikt om Gods lof te zingen'. En met name de mannenpartijen van het koor worden extra bezet: naast extra koorzangers zingen op 22 januari wel drie solisten mee met de vesper, waaronder ook een paar echte Russen: Philip Barkhudarov zingt 'Da ispravitsia' (ps. 141), Evert Jan Nagtegaal 'Blazhen muzh' (ps. 1), beide van Chesnokov, en Grigori Sarolea zingt de Russische gebeden en helpt het koor met de typisch Russische zangwijze en uitspraak. Dit wilt u niet missen. Kom ook op 22 januari om 17.00 uur naar de Janskerk te Utrecht en laat u meenemen door deze diepe, maar hemelse klanken. Het koor staat onder leiding van Lisette Bernt, toegang is gratis en bij de uitgang is een collecte. De deuren gaan open om 16.30 uur. Jaap Boeschoten Koorwerken en samenzang: - Spaseniye sodelal - Pavel Chesnokov - Gospodoe chwala - Taizé - Vredeslitanie - Russisch - Blazhn muzh (ps. 1) - Pavel Chesnokov - Blagoslovi, dushe moya - Sergej Rachmaninov - Bogoroditse devo - Sergej Rachmaninov - Tebye poyem - Sergej Rachmaninov - Da ispravitsia - Pavel Chesnokov - Izhe cheruvimi - Mikhail Glinka - Otche nash - Alfred Schnittke - Alleluia - Russisch